เทคนิคช่วยชีวิต: CPR

CPR หรือการช่วยฟื้นคืนชีพ เป็นวิธีช่วยชีวิตเมื่อมีคนไม่ตอบสนองและไม่หายใจตามปกติ การหายใจเฮือกเป็นครั้งคราวไม่นับว่าเป็นการหายใจตามปกติ

CPR ช่วยให้ออกซิเจนยังคงไปเลี้ยงสมองและอวัยวะสำคัญอื่น ๆ จนกว่าทีมช่วยเหลือจะเข้ามาช่วยต่อ

นี่เป็นทักษะสำคัญที่ช่วยได้มากในสถานการณ์ฉุกเฉิน ขั้นตอนด้านล่างอธิบายการทำ CPR สำหรับผู้ใหญ่ ส่วนทารกและเด็กต้องใช้วิธีทำ CPR ที่เหมาะกับวัย ซึ่งมีตำแหน่งวางมือ ความลึกในการกดหน้าอก และบางขั้นตอนแตกต่างกัน เด็ก ๆ ควรรีบตามผู้ใหญ่ที่ไว้ใจได้มาช่วยทันที และโทรหมายเลขฉุกเฉินในพื้นที่หากไม่มีผู้ใหญ่อยู่ด้วย

ก่อนอื่น ตรวจดูให้แน่ใจว่าเข้าไปช่วยได้อย่างปลอดภัย ลองแตะที่ไหล่ของผู้ใหญ่คนนั้นและถามเสียงดังว่า “คุณเป็นอะไรไหม” เพื่อดูว่าเขาตอบสนองหรือไม่

หากเขาไม่ตอบสนอง ให้ตะโกนขอความช่วยเหลือ ค่อย ๆ เงยศีรษะของเขาไปด้านหลังและเชยคางขึ้นเพื่อเปิดทางเดินหายใจ จากนั้นตรวจดูว่าเขาหายใจตามปกติหรือไม่ โดยใช้เวลาไม่เกิน 10 วินาที

หากเขาไม่หายใจตามปกติ ให้ขอให้ใครสักคนโทรหมายเลขฉุกเฉินในพื้นที่ และนำเครื่องกระตุกหัวใจไฟฟ้าอัตโนมัติ (AED) มาให้หากมี ระหว่างที่คุณเริ่มทำ CPR ถ้าคุณอยู่คนเดียวและมีโทรศัพท์ ให้เปิดลำโพงโทรศัพท์ แล้วทำตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่รับสายฉุกเฉิน

จัดให้ผู้ใหญ่คนนั้นนอนหงายบนพื้นผิวที่แข็งและราบ แล้วเริ่มกดหน้าอกทันที

คนที่ยังรู้สึกตัวแต่มีสิ่งอุดกั้นทางเดินหายใจต้องได้รับการปฐมพยาบาลเพื่อช่วยเอาสิ่งอุดกั้นออก ไม่ใช่การทำ CPR หากเขาพูดไม่ได้ หายใจไม่ได้ หรือไอได้ไม่แรงพอ ให้รีบตามผู้ใหญ่ที่ไว้ใจได้และขอความช่วยเหลือฉุกเฉินทันที

หากคนที่มีสิ่งอุดกั้นทางเดินหายใจหมดการตอบสนองและไม่หายใจตามปกติ ให้เริ่มทำ CPR ด้วยการกดหน้าอก ก่อนช่วยเป่าปาก ให้มองเข้าไปในปากของเขา นำสิ่งอุดกั้นออกเฉพาะเมื่อมองเห็นชัดเจนและหยิบถึงได้ง่ายเท่านั้น ห้ามใช้นิ้วล้วงหาโดยมองไม่เห็นเด็ดขาด เพราะอาจดันสิ่งอุดกั้นให้ลึกลงไปอีก

สำหรับการทำ CPR ให้ผู้ใหญ่ ให้เริ่มด้วยการกดหน้าอก 30 ครั้ง

คุกเข่าข้างตัวผู้ใหญ่คนนั้น วางส้นมือข้างหนึ่งตรงกึ่งกลางหน้าอก บนส่วนครึ่งล่างของกระดูกหน้าอก แล้ววางมืออีกข้างทับไว้ เหยียดแขนให้ตรง และให้ไหล่อยู่ตรงเหนือมือ

กดหน้าอกลงไปลึก 5 ถึง 6 เซนติเมตร ด้วยอัตรา 100 ถึง 120 ครั้งต่อนาที ปล่อยให้หน้าอกคืนตัวเต็มที่หลังการกดแต่ละครั้ง

เมื่อกดครบ 30 ครั้งแล้ว ให้ช่วยเป่าปาก 2 ครั้ง หากคุณผ่านการฝึกและทำได้ ค่อย ๆ เงยศีรษะของเขาไปด้านหลังและเชยคางขึ้นเพื่อเปิดทางเดินหายใจ บีบจมูกของเขา แล้วใช้ปากของคุณครอบปากของเขาให้สนิท เป่าลมเข้าไปในปากนานประมาณ 1 วินาที โดยใช้ลมเพียงพอให้หน้าอกยกขึ้น ปล่อยให้หน้าอกยุบลงก่อนเป่าครั้งที่สอง หากคุณไม่ได้ผ่านการฝึกหรือไม่สามารถช่วยเป่าปากได้ ให้กดหน้าอกต่อไปและทำตามคำแนะนำของเจ้าหน้าที่รับสายฉุกเฉิน

ทำซ้ำเป็นรอบ ๆ โดยกดหน้าอก 30 ครั้ง สลับกับเป่าปาก 2 ครั้ง หรือกดหน้าอกต่อเนื่องหากคุณไม่สามารถช่วยเป่าปากได้ ใช้เครื่อง AED ทันทีที่มีเครื่องพร้อมใช้งาน โดยเปิดเครื่องและทำตามคำแนะนำ ห้ามใครสัมผัสตัวผู้ที่กำลังได้รับความช่วยเหลือขณะที่เครื่องตรวจจังหวะการเต้นของหัวใจหรือปล่อยกระแสไฟฟ้ากระตุกหัวใจ ให้กลับมาทำ CPR ต่อทันทีเมื่อเครื่องบอก ทำต่อไปจนกว่าเจ้าหน้าที่ฉุกเฉินจะเข้ามาช่วยต่อ ผู้ที่ได้รับความช่วยเหลือเริ่มหายใจตามปกติ คุณเหนื่อยจนทำต่อไม่ไหว หรือบริเวณนั้นไม่ปลอดภัย

การรู้วิธีทำ CPR เป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะสามารถช่วยชีวิตคนได้ด้วยการช่วยประคองอาการไว้จนกว่าบุคลากรทางการแพทย์จะเข้ามาช่วยต่อ

นี่เป็นทักษะที่ใคร ๆ ก็เรียนรู้ได้ ควรเรียนกับผู้สอนที่มีคุณสมบัติเหมาะสม และฝึกกดหน้าอกกับหุ่นฝึกเท่านั้น ห้ามฝึกกับคนที่มีสุขภาพปกติเด็ดขาด

รู้หรือไม่?

ในบางสถานการณ์ CPR สามารถเพิ่มโอกาสรอดชีวิตได้เป็นสองเท่าหรือถึงสามเท่าเลยทีเดียว

การเรียนรู้ CPR ช่วยให้คุณเป็นฮีโร่ได้เมื่อมีคนต้องการความช่วยเหลือ การตามผู้ใหญ่ที่ไว้ใจได้และโทรขอความช่วยเหลือก็เป็นวิธีสำคัญที่เด็ก ๆ ช่วยได้เช่นกัน

หากอยากเรียนรู้เรื่องน่าตื่นเต้นแบบนี้เพิ่มเติม แวะไปที่ Kidlopedia.com ได้เลย!